İsrail’de halk dün kritik bir seçim için sandığa gitti. Ülkede dört yıl aradan sonra yapılan genel seçimde, 30’dan fazla parti ve liste, yüzde 3,25’lik seçim barajını aşarak 120 sandalyeli Meclis’e milletvekili göndermek için yarıştı. Oy verme işleminin tamamlanmasının ardından sandık çıkış anketlerine göre, eski İsrail Genelkurmay Başkanı Gadi liderliğindeki muhalefet, mevcut Başbakan Binyamin Netanyahu koalisyonunu geride bırakırken, hükümet kuracak çoğunluğa ulaşamadı.
İsrail devlet televizyonu KAN’ın yayınladığı kesin olmayan sonuçlara göre, Eisenkot öncülüğündeki muhalif blok 53 sandalyeye ulaşarak, 50 milletvekili çıkaran mevcut Başbakan Netanyahu liderliğindeki aşırı sağcı iktidar bloğunu geride bıraktı. Seçim yarışını önde tamamlamasına karşın muhalefet bloğu 120 sandalyeli İsrail Meclisi’nde koalisyon kurabilmek için yeterli 61 milletvekiline ulaşamadı.
Araplardan 17 sandalye
İsrail vatandaşı Filistinlilerin yoğun katılım gösterdiği seçimlerde, onları temsil eden iki Arap listesi Meclis’e toplam 17 milletvekili gönderdi. Sandık çıkış anketlerine göre, mevcut Başbakan Netanyahu’nun liderliğindeki Likud Partisi seçim yarışını 25 milletvekiliyle birinci tamamladı. Eisenkot’un liderliğindeki Yashar Partisi ise 21 sandalyede kalarak ikinci parti oldu. Muhalefet bloğunda yer alan eski İsrail başbakanları Naftali Bennett ve Yair Lapid’in Birlikte Listesi 14, eski İsrail Savunma Bakanı Avigdor Liberman’ın İsrail Evimiz Partisi 8, Yair Golan liderliğindeki Demokratlar Partisi ise 10 milletvekiliyle Meclis’te temsil edilmeye hak kazandı.
Mevcut iktidar bloğunda yer alan Ultra-Ortodoks Yahudilerin (Haredi) Şas Partisi ve Birleşik Tevrat Yahudiliği 6’şar sandalyeyle seçim yarışını tamamladı. Yine Netanyahu’nun müttefikleri aşırı sağcı bakanlar Itamar Ben-Gvir’in Yahudi Gücü Partisi 7, Bezalel Smotrich’in Dini Siyonizm Partisi 6 milletvekili çıkardı. İsrail vatandaşı Filistinlileri temsil eden Hadash, Taal ve Balad partilerinin oluşturduğu Ortak Liste 10 milletvekili çıkarırken, Mansur Abbas liderliğindeki Raam Partisi (Birleşik Liste) ise Meclis’te 7 milletvekiliyle temsil edilecek. Kesin sonuçların yapılacak itirazların ardından en geç 8 gün içerisinde açıklanması bekleniyor.
Son ziyaretler
Netanyahu ve Eisenkot’un seçim öncesi yaptıkları son ziyaretler dikkat çekti. Netanyahu diğer sağcı parti liderleri gibi Ağlama Duvarı’nı ziyaret ederken, Eisenkot ise savaşta kaybettiği oğlu Gal Meir’in mezarını ziyaret etti.
Ben-Gvir dışarıda kalmaktan korktu
İsrail’in aşırı sağcı Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben-Gvir, sosyal medya hesabından, Israel Hayom gazetesinin bir haberini paylaştı ve “Başbakan Netanyahu, ABD hükümetine seçimlerden sonra Ben-Gvir olmadan Eisenkot ile birlik hükümeti kurma sözü verdi” iddiasında bulundu. Ben-Gvir, Netanyahu’nun seçim sonrası kendisini dışlayarak Eisenkot ile bir hükümet kurulması karşılığında yolsuzluk davasından affedilme konusunda anlaştığını da öne sürdü, bu nedenle seçmenlerine sandığa gitme çağrısı yaptı. Ayrıca Ben-Gvir Batı Şeria’daki işgalci İsrailli yerleşimcilerin evlerini tek tek gezerek oy vermeleri yönünde baskı uyguladı.
‘İsrail halkı aptal’
Öte yandan Ben-Gvir’in yardımcısı Oshar Gabbai, ilk seçim sonuçlarının ardından yaptığı açıklamada “Hayal kırıklığına uğradım. İsrail halkı aptal” ifadelerini kullandı.
Bol gerilimli bir seçim
Muhalefetteki Yair Golan’ın liderliğini yürüttüğü Demokratlar Partisinin düzenlediği tanıtım turu sırasında bıçaklı saldırı girişimi yaşandı. Kimliği belirsiz bir erkeğin Golan’a şüpheli bir şekilde yaklaştığı, ancak durumu fark eden güvenlik ekibinin şahsı hedefine ulaşamadan durdurduğu belirtildi. Golan, yaşananlardan doğrudan Başbakan Netanyahu yönetiminin yürüttüğü siyasi kışkırtma ortamını sorumlu tuttu.
Öte yandan bazı kentlerde seçmenlerin sandığa gitmemesi için çağrılar yapan Haredi Halk Partisi üyelerinin saldırıya uğradığı iddia edildi. Bazı sandıklarda Arapça oy verme kağıtlarının olmadığı öne sürülürken, baz sandıklarda muhalefet partilerinin oy pusulalarına zarar verildiği ya da çalındığı da gündeme geldi.
Eisenkot: Hükümeti derhal kuracağım
Seçimi önde tamamlayan muhalefet blokunun lideri eski Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot, Netanyahu koalisyonunun yerine yeni bir hükümet kurmak için “derhal harekete geçeceğini” söyledi. Muhalif blokta yer alan Demokratlar lideri Yair Golan ise yaptığı paylaşımda, “Halk sözünü söyledi, Netanyahu hükümetini görevden aldı” dedi.
Yoğun katılım
İsrail Merkez Seçim Komitesi’nin verilerine göre, seçime katılım oranı yüzde 74,3’e ulaşarak 1988’den bu yana kaydedilen en yüksek seviyeye çıktı.